ຍຸດທະສາດການພັດທະນາການປ່ອຍທາດອາຍເຮືອນແກ້ວຕໍ່າໄລຍະຍາວ (LT-LEDS)
LT-LEDS ແມ່ນຂອບວຽກການວາງແຜນແບບເຊື່ອມສານ ແລະ ຮອບດ້ານ ທີ່ກຳນົດແຜນງານ ແລະ ນະໂຍບາຍທີ່ສາມາດຈັດຕັ້ງປະຕິບັດໄດ້ ເພື່ອນຳພາ ສປປ ລາວ ໄປສູ່ເສັ້ນທາງການພັດທະນາທີ່ມີການປ່ອຍທາດອາຍເຮືອນແກ້ວຕ່ຳໃນໄລຍະຍາວ. ເລີ່ມຕົ້ນໃນປີ 2008 ໃນລະຫວ່າງການເຈລະຈາດ້ານການປ່ຽນແປງດິນຟ້າອາກາດຂອງ UNFCCC ທີ່ໂຄເປນເຮເກນ (COP15), ຍຸດທະສາດເຫຼົ່ານີ້ແມ່ນການລິເລີ່ມແບບສະໝັກໃຈ ທີ່ມີຈຸດປະສົງເພື່ອຫັນປ່ຽນການພັດທະນາແຫ່ງຊາດໄປສູ່ເສດຖະກິດຄາບອນຕ່ຳ ໃນຂະນະທີ່ບັນລຸເປົ້າໝາຍການພັດທະນາແບບຍືນຍົງ.
ລັກສະນະສຳຄັນ:
- ສອດຄ່ອງກັບຂໍ້ຕົກລົງປາຣີ ແລະ NDC
- ເປົ້າໝາຍໄລຍະຍາວຈົນເຖິງປີ 2050
- ວິທີການຄອບຄຸມທຸກຂະແໜງການ
- ດຸ່ນດ່ຽງບູລິມະສິດການພັດທະນາກັບການຫຼຸດຜ່ອນການປ່ອຍມົນລະພິດ
ຄວາມເຂົ້າໃຈກ່ຽວກັບ LT-LEDS
ຍຸດທະສາດການພັດທະນາການປ່ອຍທາດອາຍເຮືອນແກ້ວຕໍ່າໄລຍະຍາວ (LT-LEDS) ເປັນຕົວແທນໃຫ້ແຜນທີ່ເສັ້ນທາງທີ່ຮອບດ້ານຂອງ ສປປ ລາວ ມຸ່ງໄປສູ່ອະນາຄົດທີ່ຍືນຍົງ ແລະ ມີການປ່ອຍຄາບອນຕ່ຳ. ເລີ່ມຕົ້ນໃນລະຫວ່າງການເຈລະຈາດ້ານການປ່ຽນແປງດິນຟ້າອາກາດຂອງ UNFCCC ປີ 2008 ທີ່ໂຄເປນເຮເກນ (COP15), ຍຸດທະສາດນີ້ສອດຄ່ອງກັບເປົ້າໝາຍການພັດທະນາແຫ່ງຊາດຂອງພວກເຮົາກັບການດຳເນີນງານດ້ານສະພາບອາກາດໂລກ.
LT-LEDS ແມ່ນຫຍັງ?
- ຍຸດທະສາດແຫ່ງຊາດແບບສະໝັກໃຈທີ່ເນັ້ນໃສ່ການພັດທະນາເສດຖະກິດຄາບອນຕ່ຳ
- ສອດຄ່ອງກັບຂໍ້ຕົກລົງປາຣີ ຄຽງຄູ່ກັບຄຳໝັ້ນສັນຍາ NDC ຂອງພວກເຮົາ
- ມີມຸມມອງໄລຍະຍາວຈົນເຖິງປີ 2050
- ດຸ່ນດ່ຽງການເຕີບໂຕທາງເສດຖະກິດກັບຄວາມຍືນຍົງດ້ານສິ່ງແວດລ້ອມ
- ປັບໃຫ້ເຂົ້າກັບບູລິມະສິດທາງເສດຖະກິດ-ສັງຄົມທີ່ເປັນເອກະລັກຂອງ ສປປ ລາວ
ການປຽບທຽບ LT-LEDS ກັບ NDC
ໃນຂະນະທີ່ຍຸດທະສາດທັງສອງຖືກກຳນົດໄວ້ໃນຂໍ້ຕົກລົງປາຣີ, ພວກມັນຮັບໃຊ້ໄລຍະເວລາທີ່ແຕກຕ່າງກັນ:
- NDC: ຍຸດທະສາດໄລຍະກາງຈົນເຖິງປີ 2030, ປັບປຸງທຸກຫ້າປີ
- LT-LEDS: ວິໄສທັດໄລຍະຍາວຈົນເຖິງປີ 2050, ໃຫ້ທິດທາງຍຸດທະສາດທີ່ກວ້າງຂວາງກວ່າ
ສະຖານະພາບການປ່ອຍທາດອາຍໃນປັດຈຸບັນ ແລະ ການຄາດຄະເນໃນອະນາຄົດ
ການປ່ອຍທາດອາຍໃນປີຖານ (2019)
ໃນປີ 2019, ການປ່ອຍທາດອາຍທັງໝົດຂອງພວກເຮົາບັນລຸ 70 ລ້ານໂຕນທຽບເທົ່າກັບທາດອາຍກາກໂບນິກ, ແຈກຢາຍຕາມຂະແໜງການດັ່ງນີ້:
- ປ່າໄມ້: 37%
- ກະສິກໍາ: 21%
- ພະລັງງານ: 20%
- ອຸດສາຫະກໍາ: 10%
- ການຂົນສົ່ງ: 6%
- ທີ່ພັກອາໃສ ແລະ ການຄ້າ: 5%
- ສິ່ງເສດເຫຼືອ: 1%
ການຄາດຄະເນການເຕີບໂຕ
ເສັ້ນທາງການພັດທະນາຂອງພວກເຮົາພິຈາລະນາທັງການເຕີບໂຕຂອງປະຊາກອນ ແລະ ການຂະຫຍາຍຕົວທາງເສດຖະກິດ:
ການຄາດຄະເນເຫຼົ່ານີ້ສ້າງເປັນພື້ນຖານຂອງການວາງແຜນສະຖານະການທຳມະດາ (BAU) ຂອງພວກເຮົາ.
ສະຖານະການທຳມະດາ (BAU)
ພາຍໃຕ້ສະຖານະການ BAU, ການປ່ອຍທາດອາຍທັງໝົດຂອງພວກເຮົາຄາດວ່າຈະເຖິງ 111 ລ້ານໂຕນທຽບເທົ່າກັບທາດອາຍກາກໂບນິກ ພາຍໃນປີ 2050. ສິ່ງນີ້ສະແດງເຖິງການເພີ່ມຂຶ້ນ 58% ຈາກລະດັບປັດຈຸບັນ.
ການຄາດຄະເນຕາມຂະແໜງການ
ຈຸດເດັ່ນຂອງຂະແໜງການຫຼັກ:
ການສະໜອງພະລັງງານ (18.2% ຂອງການປ່ອຍທາດອາຍໃນປີ 2050)
- ການປ່ອຍທາດອາຍທີ່ຄາດຄະເນ: 20.2 ລ້ານໂຕນທຽບເທົ່າກັບທາດອາຍກາກໂບນິກ
- ແຫຼ່ງຫຼັກ: ໂຮງງານໄຟຟ້າຖ່ານຫີນສຳລັບການສົ່ງອອກໄຟຟ້າ
- ຄວາມຕ້ອງການພາຍໃນສ່ວນໃຫຍ່ຕອບສະໜອງໂດຍພະລັງງານນ້ຳ
- ລວມເຖິງການດຳເນີນງານຂອງໂຮງງານທີ່ມີຢູ່ (ຫົງສາ ແລະ ເຊໂປນ)
- ປັດໃຈໃນການຕິດຕັ້ງທີ່ວາງແຜນໄວ້ລະຫວ່າງປີ 2025-2035
ອຸດສາຫະກຳ (19.7% ຂອງການປ່ອຍທາດອາຍໃນປີ 2050)
- ການປ່ອຍທາດອາຍທີ່ຄາດຄະເນ: 21.9 ລ້ານໂຕນທຽບເທົ່າກັບທາດອາຍກາກໂບນິກ
- ແຫຼ່ງຫຼັກ: ການເຜົາໄໝ້ເຊື້ອໄຟຟອສຊິວໃນອຸດສາຫະກຳ
- ສະທ້ອນເຖິງການເຕີບໂຕທາງເສດຖະກິດ ແລະ ການຫັນເປັນອຸດສາຫະກຳທີ່ຄາດຫວັງໄວ້
ການຂົນສົ່ງ (13.5% ຂອງການປ່ອຍທາດອາຍໃນປີ 2050)
- ຄາດຄະເນການເຕີບໂຕທີ່ສຳຄັນ (ເພີ່ມຂຶ້ນ 235%)
- ຂັບເຄື່ອນໂດຍການຂະຫຍາຍຕົວຂອງຍານພາຫະນະ
- ການເຜົາໄໝ້ເຊື້ອໄຟຟອສຊິວຍັງເປັນແຫຼ່ງຫຼັກ
ການດຳເນີນງານບູລິມະສິດສຳລັບການຫຼຸດຜ່ອນການປ່ອຍທາດອາຍ
ເພື່ອບັນລຸເປົ້າໝາຍການປ່ອຍທາດອາຍສຸດທິເປັນສູນໃນປີ 2050, ພວກເຮົາໄດ້ກຳນົດ 37 ການດຳເນີນງານຍຸດທະສາດໃນທຸກຂະແໜງການເສດຖະກິດ. ການດຳເນີນງານເຫຼົ່ານີ້ແບ່ງອອກເປັນສອງປະເພດ:
ການດຳເນີນງານປະເພດ A (ການຫຼຸດຜ່ອນ 71%)
ການດຳເນີນງານເຫຼົ່ານີ້ມີຂໍ້ມູນທີ່ເຊື່ອຖືໄດ້ ແລະ ແນວທາງການຈັດຕັ້ງປະຕິບັດທີ່ຈະແຈ້ງ, ເປົ້າໝາຍການຫຼຸດຜ່ອນ 78.6 ລ້ານໂຕນທຽບເທົ່າກັບທາດອາຍກາກໂບນິກ. ການປ່ຽນແປງທີ່ສຳຄັນລວມມີ:
1. ການຫຼຸດຜ່ອນການປ່ອຍກາກບອນຈາກໄຟຟ້າ
- ຫັນປ່ຽນໄປສູ່ແຫຼ່ງພະລັງງານທົດແທນ (ພະລັງງານແສງຕາເວັນ ແລະ ລົມ)
- ຫຼຸດການນຳໃຊ້ໂຮງງານຖ່ານຫີນທີ່ມີຢູ່
- ເສີມຄວາມເຂັ້ມແຂງລະບົບຕາຂ່າຍໄຟຟ້າ
- ເພີ່ມການວາງແຜນການຄ້າພະລັງງານລະດັບພາກພື້ນ
2. ການນຳໃຊ້ໄຟຟ້າຂັ້ນສຸດທ້າຍ
- ປ່ຽນເຕົາຄົວກິນແບບດັ້ງເດີມ
- ຂະຫຍາຍໂຄງລ່າງພື້ນຖານລົດໄຟຟ້າ
- ຫັນຂະບວນການອຸດສາຫະກຳມາໃຊ້ໄຟຟ້າ
3. ປະສິດທິພາບພະລັງງານ
- ປັບປຸງເຄື່ອງໃຊ້ ແລະ ອາຄານ
- ປັບປຸງຂະບວນການອຸດສາຫະກຳ
- ຫຼຸດຜ່ອນການນຳໃຊ້ສູງສຸດ
- ເພີ່ມຄວາມສາມາດໃນການຈ່າຍຄ່າພະລັງງານ
ການດຳເນີນງານບູລິມະສິດທີ່ມີຜົນກະທົບສູງ
ການວິເຄາະຄວາມຄຸ້ມຄ່າ
- ຄ່າລົບຊີ້ໃຫ້ເຫັນການປະຫຍັດສຸດທິ
- ຄ່າບວກສະແດງເຖິງຕົ້ນທຶນສຸດທິ
- ວັດແທກເປັນໂດລາຕໍ່ໂຕນຂອງການຫຼຸດຜ່ອນທາດອາຍກາກບອນິກ
- ຂອບເວລາ: 2024-2050
- ອັດຕາສ່ວນຫຼຸດ: 8%
ເສັ້ນທາງກ້າວໄປຂ້າງໜ້າ
LT-LEDS ຂອງພວກເຮົາໃຫ້ແຜນທີ່ເສັ້ນທາງທີ່ຈະແຈ້ງສຳລັບການບັນລຸເປົ້າໝາຍດ້ານສະພາບອາກາດຂອງ ສປປ ລາວ ໃນຂະນະທີ່ຮັກສາການເຕີບໂຕທາງເສດຖະກິດ. ຄວາມສຳເລັດຂຶ້ນກັບ:
- ການຟື້ນຟູຄວາມໝັ້ນຄົງທາງເສດຖະກິດມະຫາພາກ
- ການປັບປຸງລະບົບການສຶກສາ
- ການເປັນຄູ່ຮ່ວມສາກົນທີ່ເຂັ້ມແຂງ
- ຄວາມກ້າວໜ້າທາງເຕັກໂນໂລຊີຢ່າງຕໍ່ເນື່ອງ
- ການມີສ່ວນຮ່ວມຢ່າງຕັ້ງໜ້າຈາກທຸກພາກສ່ວນຂອງສັງຄົມ